Como vimos facendo habitualmente desde hai 3 anos convocouse e resolveu, no marco das actividades do 35 Congreso Internacional da SGXX, a III Edición do premio á mellor comunicación oral ou póster no simposio organizado pola Cátedra Cruz Roja USC.
O simposio estivo moderado polo Dr. David Facal da USC e a Dra. Trini de Lorenzo, de Cruz Vermella. O traballo gañador leva por título: Eventos vitais estresantes e soidade en persoas maiores. O papel da función familiar e as autopercepciones negativas do envellecemento.
Presentado por Claudia Benito Rincón1, tamén participaron Luis Manuel Pérez Cardona2, Laura García García1, Sofía Monsalve Déniz1, José Adrián Fernandes Pires1, Natalia Martín María2, Lucía Jiménez Gonzalo1 e Andrés Losada Baltar1
1 Facultade de Psicoloxía, Universidad Rey Juan Carlos
2 Facultade de Psicoloxía, Universidad Autónoma de Madrid
Claudia Benito compartiu connosco a síntese do traballo onde expoñen que sentirse só na vellez é unha das experiencias emocionais máis desafiantes que unha persoa pode atravesar. Estudos recentes sinalan que entre o 15% e o 25% dos maiores de 65 anos sofren soidade de forma persistente. Esta situación non só xera malestar emocional, senón que tamén pode afectar a saúde física e mental, aumentando o risco de depresión, deterioración cognitiva e mesmo mortalidade prematura.
Durante o envellecemento, a soidade pode aparecer ou intensificarse debido a múltiples factores estresantes, como a viuvez, a perda de autonomía funcional, a diminución de recursos económicos ou o feito de converterse en coidador. Neste contexto, a familia convértese na principal fonte de apoio social. Aínda que son poucos os estudos que adoptan unha perspectiva familiar ou sistémica en xerontoloxía, observouse que unha familia con relacións funcionais e positivas asóciase con menores niveis de soidade.
Ademais dos recursos externos como a familia, tamén inflúen factores internos como as crenzas e valoracións persoais. A maneira en que cada persoa interpreta e afronta os eventos difíciles depende, en parte, destes recursos internos, que tamén poden afectar en como se experimenta a soidade. Por exemplo, estudos lonxitudinais mostraron que ter unha visión negativa do propio envellecemento está relacionado cun aumento sostido da soidade na vellez.
Partindo do Modelo de Tensión e Afrontamiento de Lazarus e Folkman, este estudo tivo como obxectivo analizar como inflúen a funcionalidade familiar e as autopercepciones do envellecemento na relación entre os eventos vitais estresantes e os sentimentos de soidade.
Para iso, avaliouse a 317 persoas maiores de 65 anos. Os resultados mostraron que os eventos estresantes non influían directamente sobre os síntomas soidade, senón que o seu efecto era indirecto a través dunha peor función familiar e unha visión máis negativa do envellecemento. Noutras palabras, os factores estresantes influían negativamente sobre as dinámicas a nivel familiar, o que á súa vez se asociaba cun aumento nas autopercepciones negativas do envellecemento, e isto último con maiores niveis de soidade.
Estes achados subliñan a importancia de deseñar intervencións que melloren a calidade de vida das persoas maiores abordado dous aspectos clave: fortalecer o apoio social, especialmente dentro da contorna familiar, e traballar na identificación e modificación de crenzas negativas sobre o envellecemento. Ambos os enfoques poderían axudar a reducir o malestar emocional, especialmente a soidade.
Ademais, estes resultados poñen de manifesto que, mesmo fronte a eventos estresantes, as persoas maiores poden manter o seu benestar se contan con recursos adecuados, tanto externos como internos. Isto destaca o papel activo que desempeñan as persoas maiores no seu propio proceso de envellecemento, favorecendo non só a redución da soidade, senón tamén un envellecemento máis saudable e satisfactorio.
Noraboa polo traballo!
Agradecemos ás 7 persoas que presentaron os seus traballos o achegar o seu coñecemento ao simposio de comunicacións orais “Envellecemento: ganancias e resiliencia”. Ademais de primar a calidade nos traballos, destacar que estes estaban estreitamente relacionados coa calidade de vida nas persoas maiores implementando unha metodoloxía e empregando algún instrumento adecuado para medir a calidade de vida nesta poboación, independentemente da disciplina de orixe (por ex. Ciencias Sociais e Xurídicas, Ciencias da Saúde, Ciencias, Enxeñería e Arquitectura, etc.).
Recent Comments